حقوق شهروندی انعکاسی از آرمان جهانی عدالت و جامعهای است که در آن شهروندان بتوانند از زندگی شرافتمندانه همراه با آرامش، امنیت و رفاه برخوردار گردند. تحقق شهروندی توجه به تکالیف و مسئولیتهایی است که خود لازمه شهروندانی فعال و مشارکتگر میباشد. در ادبیات نظری حکمرانی خوب، که امروزه سیاست جهانی جهت تعالی انسانهاست؛ آگاهی از حقوق مکتسبه، ارتقاء نقش و مشارکت شهروندان در راستای بهبود کیفیت زندگی آنها را به دنبال دارد. پژوهش حاضر وضعیت آگاهی شهروندان از مسئولیتهای مدنی و ارتباط آن با مشارکت در اداره شهر مراغه را بررسی نموده است. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی میباشد. گردآوری اطلاعات از طریق مطالعه کتابخانهای-اسنادی و میدانی (پرسشنامهای) انجام گرفته است. جامعه آماری شهروندان شهر مراغه میباشد که به روش نمونهگیری تصادفی-خوشهای تعداد 385 نفر از آنها به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. با توجه به حوزه وظایف شهرداریها در ایران، ابعاد سازمانی شهرداری، خدمات شهری، شهرسازی، ترافیک و حمل و نقل شهری، عمرانی و فرهنگی-اجتماعی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج مقایسه میانگین مؤلفههای آگاهی از حقوق شهروندی نشان میدهد که بیشترین و کمترین میزان میانگین به ترتیب مربوط به ابعاد سازمان شهرداری و شهرسازی میباشد. همچنین بین آگاهی از حقوق شهروندی و مشارکت شهروندان در اداره شهر مراغه، ارتباط خطی برقرار است که بیشترین میزان مربوط به بعد عمرانی (بویژه مولفه اصلاح معابر حادثهخیز و پرترافیک شهری) میباشد. در همین راستا میتوان اذعان نمود که این ابعاد تاثیرگذاری معناداری بر مشارکت شهروندان در اداره شهر دارند. بنابراین پیشنهاد میگردد که مطالعاتی برای تعریف وظایف متقابل مردم و شهرداریها برنامهریزی شود.
