مهدی رضایی

در این پژوهش، تأثیر افزودن 5 درصد پودر بالکلی بر کاهش آبشستگی موضعی پیرامون پایه استوانه‌ای در بستر ماسه‌ای به‌صورت آزمایشگاهی مورد مطالعه قرار گرفت. آزمایش‌ها در یک کانال آزمایشگاهی به طول 13 متر، عرض 1٫2 متر و عمق 0٫8 متر، با بستری از ماسه با دانه‌بندی متوسط d50=0.78 mm انجام شدند. پایه‌ای استوانه‌ای با قطر 9 سانتی‌متر در مرکز بستر قرار گرفت و آزمایش‌ها در سه دبی جریان (10، 20 و 30 لیتر بر ثانیه) اجرا گردید. در مجموع 6 آزمایش شامل حالت شاهد (بدون بالکلی) و حالت اصلاح‌شده (با 5٪ بالکلی) انجام شد. به‌منظور تعیین زمان تعادل آبشستگی، تغییرات عمق گودال در بازه‌های زمانی مختلف پایش شد. نتایج نشان داد که در تمامی دبی‌ها پس از گذشت 210 دقیقه روند تغییر عمق پایدار شده و شرایط تعادل برقرار گردید. بنابراین، کلیه تحلیل‌های نهایی بر اساس عمق آبشستگی در این زمان انجام شد. برداشت داده‌ها از سطح بستر با استفاده از عمق‌سنج مکانیکی به‌صورت دستی صورت گرفت. یافته‌ها بیانگر آن است که افزودن 5٪ پودر بالکلی موجب کاهش محسوس عمق آبشستگی شده است؛ به‌گونه‌ای که در دبی 10 لیتر بر ثانیه پدیده آبشستگی به‌طور کامل مهار گردید. همچنین نتایج نشان داد که استفاده از بالکلی علاوه بر کاهش عمق، وسعت گودال آبشستگی را نیز به میزان قابل توجهی محدود می‌کند. این نتایج نشان‌دهنده کارایی بالای این افزودنی در بهبود پایداری بستر و کاهش فرسایش موضعی پیرامون پایه‌های پل است.